Feeds:
Artikels
Kommentare

Klippe teen ‘n virus

045

Om ‘n virus te oorleef.

Van die eerste dag van “lock down” af het ons besluit om iets te doen wat mense kan help om hierdie vreemde aanval op ons lywe en op ons gemoed teen te staan. Ons bly in ‘n “beskermde” gebied met valhekke en wagte as’t ware op die mure soos in die stede van ouds, in ‘n poging om die booswigte buite te hou.

Die afsperring was redelik geslaagd want misdaad het drasties afgeneem. Maar toe leer ons dat jy meeste bose mense met heinings en hekke buite kan hou, maar jy kan nie ‘n bose virus met sifdraad keer nie.

Toe ons weer sien is ons (soos die res van die land en die res van die wêreld) gevangenis in ons eie klein (veronderstelde veilige) wêreldjie. En nou weet ons wat gebeur as jy mense in ‘n hok sit. Dit vat nie lank voor daar onmin en onvrede begin broei nie. Lank voor die “lock down” was daar al struwelinge. WhatsApp groepe is van die begin van afsperring van die gebied gestig om die gemeenskap bymekaar te hou, inligting uit te ruil en om sommer net te gesels. Die groepe het baie gou opgebreek weens struwelinge en splinter groepe is gestig. Maar selfs binne die nuwe groepe het gevegte bly uitbreek.

En toe kom Ou Covid-19 en onvrede vlam op en dreig om hand uit te ruk. En so bedink ons toe die klippe van vrede, deels om die mense op te beur en te help om depressie teen te werk, en deels om ons eie angs en swaarmoedigheid te verlig.

072

Elke oggend op pad werk toe word daar toe (anoniem) een van ons klippe net ‘n nota met ‘n boodskappie van bemoediging  ‘at random’ voor die hek van iemand in ons omgewing gelaat. Natuurlik word die klip eers ontsmet voor dit afgelewer word.

Aanvanklik was daar geen reaksie op die ‘geskenkies’ wat ons voor mense se deure gelaat het nie, maar toe begin die mense op die WhatsApp groepies so half versigtig vra of iemand weet waar die klippe vandaan kom, en toe begin hulle om foto’s van die klippe met mekaar te deel, en skielik word dit toe ‘n kompetisie oor wie se klip die mooiste is.

Soos iemand dit gestel het: in plaas van bek gevegte onder mekaar is daar skielik ‘n gees van opwinding en “is the neighbourhood abuzz with friendly chatter and good neighbourly banter”.

002  035  034

Gelukkig het niemand mekaar met die klippe begin gooi nie. Ons doel om mense op te beur het duidelik begin werk en ons het self ook minder swaarmoedig begin voel. Die mense het pragtig gereageer op die gebaar van welwillendheid  en versoeke vir klippe met bepaalde temas het begin instroom. Een bejaarde vrou wat alleen in ‘n huis bly het gevra vir ‘n klip met ‘n vlinder op en sommer gevra vir een wat sy vir haar dogter wat in ‘n ander woonbuurt bly wil gee. ‘n Ander een wil ‘n klip met ‘n kat op hê. Meeste mense gee egter nie om hoe die klip lyk nie, net solank hulle een kan kry.

043    026

Fase een van die projek is nou goed op dreef, soveel so dat ons nie kan voorbly met produksie nie. Iemand het voorgestel dat ons die klippe verkoop, maar ons stel nie belang daarin om geld te maak nie. Die bietjie vreugde wat ons saai teen die agtergrond van die verwoesting wat die virus daar buite veroorsaak is vir ons genoeg.

Fase twee van die projek, die keer om die “butterfly effect” aan die gang te sit is pas begin. Ons sal julle op hoogte hou van wat gebeur.

077

Wees rustig en bly veilig.

One fine day

ONE FINE DAY
written by David Byrne and Brian Eno

Saw the wanderin’ eye, inside my heart
Shouts and battle cries, from every part
I can see those tears, every one is true
When the door appears, I’ll go right through, oh

I stand in liquid light, like everyone
I built my life with rhymes, to carry on
And it gives me hope, to see you there
The things I used to know, that one fine

One fine day

In a small dark room, where I will wait
Face to face I find, I contemplate
Even though a man is made of clay
Everything can change that one fine —

One fine day

Then before my eyes, is standing still
I beheld it there, a city on a hill
I complete my tasks, one by one
I remove my masks, when I am done
Then a peace of mind fell over me —
In these troubled times, I still can see
We can use the stars, to guide the way
It is not that far, the one fine —

One fine day

Foto deur Hannelie

Covid-19: the boomer remover.

In Amerika sien ek, noem die jonger generasie Covid-19 (met nie ‘n bietjie selfvoldaanheid en bravade nie) die “boomer remover”! Ek het dit baie snaaks gevind … tot dit tot my letterlik “ou” breintjie deurgedring het dat die snuiters van my praat! Ek is een van die “boomers” wat ge-remove gaan/moet word!

Maar na die verontwaardiging bedaar het en ek die ding in perspektief kon sien, vind dit steeds heel snaaks. Die jongmense van vandag is skerp, ek hou van hulle uitkyk op die lewe. Hulle is heeltemal reg, ons “boomers” het ons tyd gehad. Op ‘n tyd was ons die hardekwas nuwe generasie wat nie veel tyd en geduld met ons ouers en voorouers gehad het nie. Hulle was outyds en het in die pad van vernuwing gestaan. En ons was die ouens wat die vernuwing sou bring, of soos Freud gesê het toe hy in Amerika aanland “ons bring die plaag”!

Op ons tyd het ons die leisels gegryp en die die wa in ‘n nuwe, “beter” koers gestuur (het ons selfvoldaan geglo). En ons het baie vermag, en in ‘n baie kort tyd. Ons het gevorder van die ossewa tot die eerste mense op die Maan tot landings op Mars en verkennings diep die ruimte in. Ons het baie gedoen, maar ons het ook baie drooggemaak, en daarvoor vra ons nederig verskoning aan die nageslag, aan die Gen X en Y en Z, en ons bid dat julle nie dieselfde foute as ons sal maak nie.

Na ons die aarde geplunder het (en steeds plunder) vir ons eie (en julle) materialistiese gewin, hebsug en grypsug tot die punt waar die aarde nou vir ons sê genoeg is genoeg, is dit nou julle taak om reg te maak wat ons verbrou het. Dit is julle taak om die natuur te herstel en te bestuur tot almal se voordeel, want as julle sou voortgaan op die trant wat ons met die natuur omgegaan het gaan julle dit nie oorleef nie.

Maar ek is vol moed, julle harte sit op die regte plek … as julle nou net van die ou “boomers” kan ontslae raak! Wat seker is is dat niks ooit weer dieselfde gaan wees na hierdie virus met ons klaar is nie. Ons kan nie weer terug gaan na wat ons beskou het as “normaal” nie. Die gaan julle X, Y en Z’ters se taak wees om die nuwe “normaal” te definieer. En as die “boomers” wat oorgebly het wil inmeng en voorsê en voorskryf soos hulle altyd wil, dan is dit julle taak om hulle op hulle plek te sit.

Nou is daar ook uit Amerika die oproep dat die ouer geslag (wie se tyd nou in elk geval verby is), nou (ten spyte van die virus daar buite en ten spyte daarvan dat daar ‘n groot moontlikheid bestaan dat hulle die virus nie sal oorleef nie) moet uitgaan en die fabrieke en besighede beman om die ekonomie aan die gang te hou terwyl hulle, die jongmense, veilig by die huis sit en wag tot dit weer veilig is om dit na buite te waag!

En dit is dalk die ironie van die saak; die ouer geslag is meer as bereid om hulle lewens daar buite op die spel te gaan plaas terwille van die nageslag … as hulle sou toegelaat word om dit te mag doen. Wat meer is, ons is selfs bereid om ons respirators (sou ons dit dalk mag nodig kry om te oorleef) af te staan aan ‘n kind of jongmens sodat sy of haar lewe gered kan word.

Om die hele land se ekonomie op sy knieë te bring net omdat daar op daardie stadium 50 of 60 mense was wat as gevolg van die virus dood is, grens aan waansin.

Die Covid-19 pandemie word deur sommige mense gelyk gestel aan oorlog. Maar waar die Generaal of wie ook al gedurende oorlog sy mense toerus met die beste beskikbare toerusting om die vyand die stryd aan te sê, beveel hierdie bevelvoerders hulle manskappe om in hulle huise te gaan skuil tot die gevaar verby is! As die ou wêreld nou al ooit ‘n klomp papbroek bevelvoerders gehad het dan vat hierdie lot die koek.

‘n Bevelvoerder met “balls” stuur sy manne na die front om die vyand fisies aan te vat en hy gaan saam met hulle. ‘n Bevelvoerder met “balls” vertel sy manne dat die geveg bloedig gaan wees en dat nie almal weer lewendig huis toe sal kom nie, inteendeel, baie soldate gaan in die geveg omkom. En terwille van volk en vaderland, vir vrou en kinders is die manne en vroue bereid om die opoffering te maak. Dit is hoe jy ‘n oorlog wen. Jy wen dit nie deur weg te kruip nie.

Dit is ook ‘n illusie om te dink dat vrouens en kinders in tyd van oorlog permanent in bom skuilings wegkruip. In die werklike lewe beman vrouens en kinders fabrieke, boerderye, besighede en hospitale. Sit is slegs in die geval van lugaanvalle en bombardemente dat hulle in bom skuilings gaan wegkruip. Sodra dit verby is kom hulle weer uit en gaan aan met hulle werk.

Maak vrede daarmee; mense gaan hulle lewens verloor met hierdie virus. Maar meer mense gaan alles verloor, ook hulle lewens, as die ekonomie nie nou weer aan die gang kom nie. Die strategie van wegkruip gaan gesinne verwoes, dit gaan lande verwoes, dit gaan onherstelbare skade aan almal (behalwe die super rykes) se lewens aanrig.

Wees verseker; die “boomers” is saam met julle in hierdie gemors en is bereid om te help waar dit nodig mag wees. Dit is ons laaste skof en ons kan dit net sowel gebruik om goed te doen. Ons sal met ‘n “bang” uitgaan, nie met ‘n “whimper” nie.

 

Sorrow

The tree with the lights in.

‘There is no guarantee in the world” sê Annie Dillard in haar boek ‘Pilgrim at Tinker Creek’. “Oh your needs are guaranteed, your needs are absolutely guaranteed by the most stringent or warranties, in the plainest, truest words: knock; seek; ask. But you must read the fine print. “Not as the world giveth, give I unto you.” That’s the catch.’

En dit is sekerlik ‘n waarborg wat ons in hierdie tyd van beproewing deur die virus uit China in gedagte moet hou … nie soos julle dit wil nie, maar soos Ek dit wil: Julle wat in julle kinderlike grootheidswaan mure en grense tussen mense bou. Ek sal vir julle ondeurdringbare grense oprig wat volke en nasies, gemeenskappe en families en broer en suster uitmekaar sal hou. En julle wat sanksies en handelsbeperkings teen julle bure instel: Ek sal julle handel oor die hele wêreld tot stilstand ruk, maar nie met bomme en oorlog soos julle dit doen nie, nee, met een klein onsigbare organisme sal ek julle afsonder, sal ek julle besighede toemaak, sal ek julle in vrees en bewing laat lewe, sal ek julle uitwis!

“Who are we, really, when we silence the ego’s shrill commands about who we should be, and simply listen to the song of life as it sings itself through us”

Maria Popova

Ons bly saam op hierdie aardbol, nie meer in isolasie soos ‘n honderd jaar gelede nie. Of ons dit wil aanvaar of nie, ons is nou een familie en, soos die virus baie duidelik vir ons gewys het, absoluut afhanklik van mekaar. Ons handel is so verweef dat die wêreld se besighede tot stilstand kom as een land se fabrieke nie meer hulle produkte kan voorsien nie, maar ons Brexit en ons boikot lustig en dapper voort, ek en my ego op my klein ashopie en jy op joune.

“Every man must decide whether he will walk in the light of creative altruism or in the darkness of destructive selfishness.”

Martin Luther King

Terwyl ons nou meer as ooit moet saamwerk om die virus teen te staan, hoe meer word die vingers woes gewys na “hulle” die “vyand” wat dan die oorsaak van die pandemie sou wees. Sou dit nie beter wees as ons daardie duisende tamaaie bomwerpers wat ons gebruik om mense mee dood te maak, eerder sou toerus sodat hulle gebruik kan word om antivirale middels oor stede te strooi sodat ons mense kan red nie? Dit sal baie meer doeltreffend wees as die ou hand poppies wat nou gebruik word nie.

“Peace demands the most heroic labour and the most difficult sacrifice. It demands greater heroism than war. It demands greater fidelity to the truth and much more perfect purity of conscience.”

Thomas Merton

“Not as the world giveth, give I unto you.” That’s the catch.’ Sê Annie Dillard, en sy behoort te weet, sy het immers die boom met die ligte in gesien, net soos Xerxes in Persië en Pascal. En na jy dit gesien het sal niks ooit weer dieselfde wees nie. “I’ve been there, seen it, been done by it. I saw the cells in the cedar tree pulse, charged like wings beating praise.” sê Dillard.

Ons lewe in die voorste linies aan die gevegsfront, omring aan alle kante deur ‘n onsigbare vyand. Om te kan oorleef sal ons moet vashou aan elke moontlike reddingsboei van hoop wat jou staande kan hou, hetsy dit God of ‘n god is, hetsy dit ‘n heilige boomstomp of jakkals is, of ‘n boom met liggies in of die Buddha of Mohammed of Zeus is. Dit is nie nou die tyd om te twyfel of te stry oor watter god die beste is nie. Gaan op jou knieë en bid, brand ‘n wierookstokkie, dra offers aan vir die gode (dit sal nie nodig wees om maagde of diere te offer nie, ons en die gode is al verder gevorder as dit). Later sal ons wel weer by die punt kom waar ons besef, soos Maria Popova sê; “To be human is to be a miracle of evolution conscious of its own miraculousness – a consciousness beautiful and bittersweet,”

Of soos Ken Wilber dit stel: “The bird sings, and I am that. The sun arises, and I am that. The moon shines, and I am that, in simple, ever-present awareness.”

Maar dit is nog ‘n lang pad om te loop voor ons daar sal uitkom. Op hierdie mundane vlak waar ons lewe is dit vir nou eers ons en die virus en oorlewing. Pas julle self mooi op en help ander soos en waar julle kan. Bly by die huis en ontspan, ons was al voorheen deur dieselfde beproewing en sal weer deur die een kom. Mense sal dood gaan maar die grootste persentasie sal dit oorleef. Ons sal treur oor die wat dit nie maak nie en ons sal jubel saam met die wat dit oorleef, maar ons sal net oorleef as ons saam staan en die grense tussen “ons” en “hulle” afbreek en as een mensdom sonder haat en geweld die virus die stryd aansê. Ons moet nie toelaat dat die politici en ander kwaadstokers ons teen mekaar opsweep tot oorlog en geweld nie. Net soos ek en jy wil oorleef saam met ons gesiefdes, net so wil elke Chinees en Rus en Cubaan en Duitser en Arabier ook oorleef saam met hulle families.

In die woorde van Dr Marc Gafni:

“We must search for a new Evolutionary Intimacy where we feel the pain and joy of the world as our own.

“The is nothing more beautiful or more sacred.

“There is also nothing else that will allow us to move through this 11th Hour of humanity’s potential swan song and transform potential Dystopia to the most beautiful expression of life that ever existed on this planet.”

An Uncertain Universe

Figuring Forward in an Uncertain Universe

Maria Popova

Aarde sombrero-galaxy

Meanwhile, someplace in the world, somebody is making love and another a poem. Elsewhere in the universe, a star manyfold the mass of our third-rate sun is living out its final moments in a wild spin before collapsing into a black hole, its exhale bending spacetime itself into a well of nothingness that can swallow every atom that ever touched us and every datum we ever produced, every poem and statue and symphony we’ve ever known — an entropic spectacle insentient to questions of blame and mercy, devoid of why.

In four billion years, our own star will follow its fate, collapsing into a white dwarf. We exist only by chance, after all. The Voyager will still be sailing into the interstellar shorelessness on the wings of the “heavenly breezes” Kepler had once imagined, carrying Beethoven on a golden disc crafted by a symphonic civilization that long ago made love and war and mathematics on a distant blue dot.

But until that day comes, nothing once created ever fully leaves us. Seeds are planted and come abloom generations, centuries, civilizations later, migrating across coteries and countries and continents. Meanwhile, people live and people die — in peace as war rages on, in poverty and disrepute as latent fame awaits, with much that never meets its more, in shipwrecked love.

I will die.

You will die.

The atoms that huddled for a cosmic blink around the shadow of a self will return to the seas that made us.

What will survive of us are shoreless seeds and stardust.

Sagte woorde

Sagte woorde

Streel n moeë siel

Verenig in tyd

Wag sy

Elke dag tel sy

Ure soos n kind

Plak sy stere in haar hare

Skryf sy motte in die reen

Sy skilder haar hart

In die grond

En pland haar woorde

In die reën

Engele dans om haar

Sy hoor die ritsel van

Hulle drome

In die weerklank

Van haar stem

En sy wag hier

Waar aspoestertjie die

Prins verjaag het

Waar kersiebome bloei

Van eensaamheid

Hier wag sy

Vir blou skoenlappers

En rooi koeldrank

Hvs

%d bloggers like this: